Breien in kleur

Breien in kleur wordt ook wel Jacquard breien of Fair Isle genoemd. Het gebruik van meer dan een kleur in breiwerk brengt ons terug tot de vroegst bekende stukken breiwerk. Een stukje dat is gevonden in Fostat in Egypte werd waarschijnlijk al in de zevende eeuw gemaakt. Dit stuk was gemaakt op een ondergrond van goudkleurige zijde met een knap pa­troon in kastanjebruine zijde, wat leek op tegel- en tapijtontwerpen uit die tijd.

Kleurenbreiwerk bereikte zijn hoogtepunt aan het eind van de zestiende eeuw. In die tijd eisten de breigilden van hun leerlingen, dat zij zes jaar studeerden. Om toelating tot een gilde te krijgen, moest iedere leerling onder andere een gekleurd tapijt overleggen, van 2 x 1.50 m, met schilderachtige afbeeldingen. Deze tapijten moesten in 13 weken worden gemaakt, tezamen met een muts, een hemd en een paar kousen.

Brokaatbreien

Later kwam brokaatbreien in de mode. Dit hield in dat met zowel ver­schillende kleuren als in verschillende steken werd gebreid. Gewoonlijk werd de achtergrond in één kleur gebreid, terwijl het motief in een ande­re kleur en een verschillende steek werd gebreid; het motief werd omlijnd met een derde kleur. Brokaatbreiwerk werd gemaakt als een soort imitatie van brokaatweefsel en was gewoonlijk gebreid van zijde.

Kleurenpatronen

Het is interessant om op te merken, dat veel patronen werden ontleend aan de belangrijkste aspecten van het dagelijkse leven. In Peru bijvoor­beeld speelt de lama, die niet alleen het nationale dier is maar ook de dra­ger van de wol, altijd een grote rol in de patronen; daarentegen wordt in Noorwegen de ijskristal vaak gebruikt, terwijl in de landen met hooggebergte rendieren, naaldbomen en kleine bloemen terug zijn te vinden in breiwerk.
Werken met kleuren

Kleurenbreiwerk heeft bijna evenveel mogelijkheden als schilderwerk. Er is nauwelijks een beperking aan het aantal effecten dat te bereiken is met kleurenbreien, zodra men de techniek meester is. De eenvoudigste manier om met kleuren te breien is om horizontale streeppatronen te ma­ken. De nieuwe kleur wordt toegevoegd aan het begin van een toer en de niet gebruikte kleuren worden afgebroken of langs het werk meege­voerd, tot ze weer nodig zijn. Voor meer gecompliceerde kleurenont­werpen kan de nieuwe kleur worden toegevoegd aan het begin of in een toer, afhangend van de plaats waar deze nodig is.

Nieuwe garens voor kleurenbreiwerk Vandaag de dag is er een enorme verscheidenheid aan garens op de markt, zelfs veel meer dan in de zestiende eeuw, toen het mooiste kleurenbreiwerk werd gemaakt. Garens zijn er niet alleen in veel kleuren, ze worden ook gemaakt in verschillende spinsels, zoals de 2-draads, 3­draads en 4-draads, en dubbele en drievoudige garens. Deze verschillende draden kunnen op diverse manieren gesponnen worden, zoals bijvoor­beeld crêpe garen dat hard gedraaid is en de afzonderlijk gebreide steken goed doet uitkomen. Moderne garenfabrikanten, spinnerijen genoemd, maken chenille garens, die, gebreid, op een fluweelachtig weefsel lijken; ook zware ruwe bouclégarens en tweedgaren om een indruk van een weefsel te wekken, en zelfs fonkelende metaalachtige garens worden als breigarens op de markt gebracht.